DÜNYADA ATATÜRK: Türkiye Dışındaki Ülkelerde Bulunan Atatürk'le İlgili Heykeller, Atatürk Adı Verilmiş Yerler ve Atatürk Pulları ile Dünyadan Bakışla Atatürk

Archives

KKTC-Gazimağusa, Akdoğan: Atatürk Heykeli

KKTC-Gazimağusa / Akdoğan: Atatürk Heykeli

Atatürk’ün bu heykeli, KKTC’’nin Gazimağusa İlçesi’nde yer alan Akdoğan kasabasındaki Atatürk parkındadır.

Akdoğan ile İnönü, Paşaköy ve Vadili belediyelerinin birleşmesi sonucu 2022’de de Mesarya beldesi kuruldu.[1]

(Google Haritalar – İlkan Ertuğ, 2019)

Akdoğan’daki heykelinde Atatürk, atı üzerinde betimlenmiştir. Heykelin yerleştirilidiği kaidenin üç ayrı yüzünde Atatürk’ün şu sözleri yazılıdır:

VATANINI EN ÇOK SEVEN GÖREVİNİ EN İyi YAPANDIR. / K. ATATÜRK

“EFENDİLER, SOSYAL HAYATIN KÖKENİ, AİLE HAYATIDIR. / AİLE, AÇIKLAMAYA GEREK YOKTUR Kİ, KADIN VE ERKEKTEN OLUŞUR. K. ATATÜRK”de

“CUMHURİYET BİZDEN FİKRİ HÜR VİCDANI HÜR NESİLLER İSTER / K. ATATÜRK”

css=””] [1] tr.wikipedia.org , “ Mesarya”, tarih: 19.10.2025[/vc_column_text]

YUNANİSTAN-Selanik, Türkiye Selanik Başkonsolosluğu: Atatürk Evi Müzesi

YUNANİSTAN-Selanik, Türkiye Selanik Başkonsolosluğu: Atatürk Evi Müzesi

Atatürk Evi Müzesi, Türkiye Cumhuriyeti Selanik Başkonsolosluğu ile birlikte  “Agiou Dimiltriou 151, Selanik” adresindeki yerleşkededir. Atatürk, bu evin ikinci katındaki sol tarafa düşen ocaklı odada doğmuştur.

Balkan Savaşından sonra, Selanik Yunanlılarda kalmış ve bu ev Lozan antlaşması hükümlerince Yunan Hükümetine geçmiş; hükümet de Yunanlı bir aileye satmıştır.

Cumhuriyet’in Onuncu yıl dönümü (29 Ekim 1933) dolayısıyla, Selanik Belediyesi, Türk-Yunan dostluğu ve Balkan Konferansının bir hatırası olarak, Atatürk’ün doğduğu evin çift kanatlı kapısının sağ köşesine Türkçe, Elence ve Fransızca olarak “Türk milletinin büyük müceddidi ve Balkan ittihadının müzahiri GAZİ MUSTAFA-KEMAL burada dünyaya gelmiştir. İş bu levha Türkiye Cumhuriyeti’nin onuncu yıldönümü münasebetiyle konulmuştur. Selanik, 29 Birinciteşrin 1933” yazılı mermer bir plaka[1] yerleştirmiştir.

Selanik Belediyesi, daha sonra evi Yunanlı sahibinden satın alarak 1937’de Atatürk’e hediye etmiştir. Atatürk Evi,  1950’de geniş çaplı onarım görmüş, 10 Kasım 1953’te de müzeye[2] dönüştürülerek ziyaretçilere açılmıştır.

Ziyaretçiler dilerlerse evi Türkçe, İngilizce ve Yunanca sesli rehberle dolaşabilmektedir.

2012’de başlatılan ve 16 Ağustos 2013’te bitirilerek ziyarete açılan yenileme çalışmaları ile evin teşhir tanziminde Birinci Etap olarak; ziyaretçilerin Atatürk hakkında bilgilendirilmesine yönelik panolar ile “Selanik”, “Manastır”, “Ankara”, “İstanbul”, “Atatük ve Çocuk” konulubelgesel filmlere yer verilmiştir.

Binanın zemin katında “Atatürk ve Çocuk Odası”, Birinci katta “Manastır Odası”, İkinci katta “İstanbul Odası” olarak adlandırılan odalar düzenlenmiştir. Ankara Odasında, Cumhurbaşkanı Atatürk’ü koltuğa oturmuş şekilde canlandıran silikondan bir heykeli yer alıyor.

2014’te tamamlanan İkinci Etap yenileme çalışmaları kapsamında Ankara Odasında frag yeleği, ayakkabı, şapka, kravat, ağızlık, tabaka, kibritlik, baston, kaşkol ve yemek takımı Atatürk’ün 51 adet kişisel eşyası ile Cumhurbaşkanlığı mührü replikası (mührü)vitrinlerde sergilenmektedir.

Atatürk’ün Manastır Askeri İdadisi 2 ve 3 sınıf ile Kara Harp Okulu 3. Sınıf notlarının transkripsiyonunun kopyaları; Harp okulu künye kaydı ve 1921’de kardeşi Makbule’ye gönderdiği, üzerinde kendi el yazısı bulunan Çankaya Köşkü’nde çekilmiş fotoğrafı da bulunmaktadır.

Selanik Odasında ise, pencere kenarında serin üzerinde oturan ve velinde tespih tutan Zübeyde Hanım heykeli ile mutfakta masada oturan Atatürk’ün çocukluk dönemini yansıtan silikon heykeli vardır.[3]

Bahçede de Atatürk’ün çocukluğunda oynadığı ağaç ve açıklama yazısı bulunuyor.[4]

 

 

 

Selanik Atatürk’ün Evinden Görüntüler[5]

Arka Cephe ve Bahçe

 

Ön Cephe

 

 Zemin Kat

Zemin Kat “Atatürk ve Çocuk Odası”

Birinci Kat “Sofa”

 

Birinci Kat “Selanik Odası”

 Birinci Kat “Manastır Odası”

 Birinci Kat “Mutfak”

 İkinci Kat “Sofa”

 İkinci Kat “Ankara Odası”

 

İkinci Kat “İstanbul Odası”

 

 [1]GÖRSEL: Selanik Atatürk Müzesi, google.com.tr/maps/place/Selanik+Atatürk+Müzesi, GEZENADAMFATİH, Nisan 2022

[2]GÖRSEL: Selanik Atatürk Müzesi, google.com.tr/maps/place/, Nilgün Akman, Temmuz 2023

[3]T.C.  Kültür ve Turizm Bakanlığı, “Selanik Atatürk Evi”, erişim: 28.12.2024

[4]GÖRSEL: Selanik Atatürk Müzesi, google.com.tr/maps/place/, Özge Nur Görür, Nisan 2023

[5]T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, ktb.gov.tr, “Selanik Atatürk’ün Evinden Görüntüler”, erişim: 28.12.2024

Yeni Zelanda-Wellington: Atatürk Anı Parkı

Yeni Zelanda-Wellington: Atatürk Hatıra Parkı

Atatürk Anı Parkı, Yeni Zelanda’nın başkenti Wellington’dadır.

Atatürk Anı Parkı ve parktaki Atatürk Anıtı, Türkiye, Avustralya ve Yeni Zelanda hükümetleri arasında varılan bir anlaşmanın sonucu olarak ortaya çıktı.1985 yılında Türkiye Hükümeti, I. Dünya Savaşı sırasında Gelibolu’da yaşamını kaybeden Anzak askerlerinin anısına Arı Burnu Koyu’nun isminin Anzak Koyu olarak değiştirilmesine karar verdi. Ayrıca savaşta hayatını kaybedenlerin anısına büyük bir anıt inşa etmeyi de kabul etti. Karşılıklı bir jest olarak Yeni Zelanda ve Avustralya hükümetleri ise Wellington ve Canberra’da Atatürk anıtları inşa ettiler.[1]

Wellington’daki büyüleyici Breaker Koyu’nda bulunan Atatürk Anı Parkı, modern Türkiye’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’e adanmıştır. Aynı zamanda yerel halk ve turistler için manzaralı bir dinlenme yeridir. Ziyaretçiler, güzelce düzenlenmiş bahçeler, yemyeşil bitkiler ve çevredeki kıyı şeridinin muhteşem manzaralarını bulur. Burası keyifli yürüyüşler veya huzurlu piknikler için ideal bir yerdir. [2]

Wellington limanı girişi yakınındaki Mustafa Kemal Atatürk adı verilmiş bu seçkin yer, Traki körfezindeki kumsalı da kısmen kapsıyor.  Gelibolu (Çanakkale) Savaşı’ndaki Anzak ve Türk kuvvetlerinin kahramanlık ve fedakârlıkları anısını yaşatmak için seçilen Wellington limanı girişinde uzanan bu kıyı, Anzak Koyu’nun sert coğrafyasını pek andıran bir yerdir. Burası aynı zamanda, 1914’te Orta Doğu’ya hareketinden önceki günlerde Wellington Piyade Taburu’nun talimgâhı olan yerdir. [3]

Atatürk Anı Parkı, 29 Nisan 1985’te açıldı. Parkın adını, dönemin dışişlleri bakanı Vahit Halefoğlu koymuştur.  Atatürk Anı Parkındaki Atatürk Anıtının açılışı ise, 26 Nisan 1990’da, dönemin Tarım Bakanı Lütfullah Kayalar tarafından yapıldı.

 

Yeni Zelanda, Wellington,  Atatürk Anı Parkı[4]

[1] Stuff, “Turkish hero Ataturk remembered in Wellington (Türk kahramanı Atatürk Wellington’da anıldı)”, April 24, 2015 , erişim: 02.05.202

[2] Evendo, “Ataturk Memorial Park (Atatürk Anıt Parkı)”, erişim: 02.05.2025

[3]Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Dr. Bilal N. Şimşir “Kanberra’da Atatürk Anıtı Tasarısı”, Sayı: Kasım 2001, Cilt XVII – Sayı 51, erişim: 22.02.2025

[4] Görseller:New Zeland History, “Atatürk memorial in Wellington (Wellington’daki Atatürk Anıt)”, 29.05.2024, erişim: 02.05.2025

Venezuela-Caracas: Kemal Atatürk Meydanı

Venezuela-Caracas: Kemal Atatürk Meydanı

Kemal Atatürk Meydanı, Güney Amerika ülkesi Venezuela’nın başkenti Karakas (Caracas) kentinde bulunan Baruta belediyesi bölgesindedir.

Caracas’ın Baruta Belediyesi’nin ana caddesinde bulunan bu meydan, modern Türkiye devletinin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ün anısına yapılmıştır.

Alternatif olarak Santa Sofía Meydanı olarak da bilinen Kemal Atatürk Meydanı, Miranda Eyaleti’nin Baruta Belediyesi’ne bağlı Santa Sofía yerleşiminde, Santa Sofía ana caddesi üzerinde ve Caracas şehrinin doğusunda bulunan kamusal bir alandır.

Ağaçlarla çevrili Kemal Atatürk Meydanında Kemal Atatürk’ün bir heykeli de bulunuyor.

Meydanın bakımı özel bir klinik (Santa Sofía) ve Baruta Belediyesi yetkilileri tarafından yapılmaktadır. Adı geçen sağlık ocağına yakın olması nedeniyle, yoldan geçen hasta yakınları tarafından sıkça kullanılmaktadır.[1]

Caracas Kemal Atatürk Meydanı[2]

[1] es.m.wikipedia.org, “Plaza Kemal Atatürk (Caracas)”, erişim: 04.05.2025

[2] Görseller:Google Maps, “Gelibolu / Kemal Atatürk Plaza”, oscar carrion – Ağu 2022 (Atatürk heykeli hariç), Pablo Moreno – Şub 2025(Atatürk heykeli), erişim:04.05.2025

Venezuela-Caracas: Kemal Atatürk Caddesi

Venezuela-Caracas: Kemal Atatürk Caddesi

Kemal Atatürk Caddesi, Venezuela’nın başkenti Karakas (Caracas) kentindedir.

Carr Lomas Altas ile Calle Angel Cervini kesişim yerinden başlar, Carretera de Baruta’ya kadar devam eder.

Toplam mesafesi 1,30 km’dir. (4.249,79 fit)

Ukrayna-Volin: Ukrayna Türkiye Atatürk Dostluk Ormanı

Ukrayna-Volin: Ukrayna Türkiye Atatürk Dostluk Ormanı

Ukrayna Türkiye Atatürk Dostluk Ormanı, Ukrayna’nın batısında yer alan ve Rivne, Jitomir ile Ternopil kentlerini içine alan tarihi Volin bölgesindeki Kivertsivsky Ulusal Doğa Parkı sumansʹka Pushcha alanı içindedir.

“Atatürk Dostluk Ormanı”, Ukrayna’da yaşayan Türk vatandaşı Ömer Pekmezci’nin girişimleri ve Türk şirketlerinin katkılarıyla, “ATAGala” adlı etkinlikten elde edilen gelirlerle kuruldu.

Yardım organizasyonundan sağlanan gelirleri ilk önce kimsesiz çocuklara aktarmayı düşündüklerini belirten Bekmezci, süreci şöyle özetledi:

“Tüm ülkelerde olduğu gibi Ukrayna’da da kimsesiz çocuklara her yerden yardım geliyor. Atatürk’ümüz doğayı, ağaçları çok sevdiği için ekolojiye yöneldik. Farklı şeyler yapmak isterdik ama bütçemiz buna elverdi. Ukrayna’nın doğası inanılmaz güzel. Ama çok fazla orman yangını ve plansız kesim oluyor. Bizim de yaşadığımız ülkeye bir faydamız olsun istedik. Orman işletmeleri ve milli parklarla görüşüp, 6 ay içinde gerekli izinleri alarak tabelamızı astık ve 20 bin ağaç dikimi yaptık. Önümüzdeki yıllarda o bölgeyi tamamen ağaçlandırarak, Atatürk’ün ismini orada da yaşatmak istiyoruz.”

Ukrayna Türkiye Atatürk Dostluk Ormanı’nın kuruluş sürecinde yer alan, iş insanı ve DEİK Türkiye-Ukrayna İş Konseyi Başkan Yardımcısı Rasim Bekmezci ise “Böyle anlamlı bir projeye imza atmanın mutluluğunu yaşıyoruz. Stratejik ortağımız ve dostumuz Ukrayna’da yaptığımız dostluk ormanı projesi inşallah hayırlara vesile olur. Ulu Önderimiz Mustafa Kemal Atatürk’ün adını verdiğimiz dostluk ormanı, gelecek nesiller için son derece manidar bir proje” dedi.[1]

[1]TUİD Türkiye Ukranya İş İnsanları Derneği, “Ukrayna’da Türk vatandaşları “Atatürk Dostluk Ormanı” kurdu”, 02.07.2020, erişim: 14.05.2025

Türkmenistan-Aşkabat (Aşgabat): Atatürk Parkı / Meydanı

Türkmenistan-Aşkabat (Aşgabat): Atatürk Parkı / Meydanı

Atatürk Meydanı, Türkmenistan’ın başkenti Aşkabat (Aşgabat) kent merkezindedir.

Bu meydan, aynı zamanda park olarak düzenlenmiştir. Kaynakların bazılarında park, bazılarında ise meydan olarak geçmektedir.

Kentteki Bağımsızlık Meydanı’nın yaklaşık 500 metre doğusundadır.  Kuzeyde Gorogly Caddesi, batıda H. Babayev Caddesi ve güneyde Chary Nurymow Caddesi ile çevrilidir.[1]

Parkın hemen yakınında Ebedi Ateş Anıtı’nın bulunduğu Şöhret Kaldırımı, Puşkin Meydanı, Subaylar Evi, Magtymguly Drama Tiyatrosu ve Türkiye Büyükelçiliği binası bulunmaktadır.

Türkmenistan, Aşkabat (Aşgabat), Atatürk Parkı[4]

Parkın içinde, Türkmen ve Türk bayraklarıyla süslenmiş orijinal fener aydınlatmaları, banklar, çeşmeler ve havuz ile tam ortasında da Atatürk Anıtı vardır.

Atatürk anıtındaki Atatürk heykeli bronzdan yapılmıştır ve beyaz mermerle kaplı beton bir kaide üzerine yerleştirilmiştir. [2]

Türkiye Cumhuriyeti’nin 75.  yıl anısına oluşturulan Atatürk Meydanı’ndaki Atatürk Anıtı’na yerleştirilen Atatürk heykelinin açılışı, 12.11.1998 tarihinde Türkiye ve Türkmenistan Cumhurbaşkanlarınca yapılmıştır.[3]

Heykelin kaidesinde “ TÜRKİYE CUMHURİYETİ’NİN KURUCUSU / Mustafa Kemal ATATÜRK / 1881 – 1938”  yazılıdır.

[1]Wikipedia, “Atatürk Meydanı, Aşkabat”, erişim: 08.10.2024, https://en.wikipedia.org/wiki/Atat%C3%BCrk_Square,_Ashgabat

[2]Travel Post, “Парк имени Мустафа Кемаля Ататюрка”, erişim: 23.12.2024

[3]diyanet, “TÜRKMENİSTAN: Türklerin Anayurdu (Makale: Harun Demirci)”

[4]Görseller: Tripadvisor, “Atatürk Meydanı”, erişim: 25.12.2024

Türkmenistan-Aşkabat: Atatürk Caddesi

Türkmenistan-Aşkabat: Atatürk Caddesi

Atatürk Caddesi, Türkmenistan’ın başkenti Aşkabat’tadır.

Cadde, Gökdepe ýoly’dan başlar; Archabil District, Archabil Hwy, Wysokowoltnaya St, 10 yyl Abadanchylyk Ave, Kopetdag district ve Oguzhan Street ile kesişip, Oguzhan Street’ten sonra 878,53 m (2.882,33 fit) daha devam ederek sonlanır.

Toplam mesafesi 7,03 km’dir. (4,37 mil)

Aşkabat Ataturk Caddesi[1]

[1] Görsel: Google Maps “Ataturk Street”, Katya Sedashova,  Fotoğraf – Eki 2023, erişim: 30.04.2025

Tunus-Tunis (Tunus): Mustafa Kemal Atatürk Sokağı

Tunus-Tunis (Tunus): Mustafa Kemal Atatürk Sokağı

Kemal Atatürk Sokağı  (Rue Kemal Ataturk / نهج كمال أتاتورك), Tunus’un başkenti Tunus kentindedir.

Ave Habib Bourguiba ile Av. Cyrus Legrand arasındadır. Ave du Ghana, Rue Ghandi, Rue Lenine, Rue Garibaldi ve Av. Jean Jaurès ile de kesişim noktaları vardır.

Toplam mesafesi 701,08 metredir. (2.300,13 fit)

  Tunis (Tunus), Kemal Atatürk Sokağı

Tayland-Phuket: K. Atatürk Restoran

Tayland-Phuket: K. Atatürk Restoran

K. Atatürk Restoran, Tayland’ın Phuket Adası’ndadır.

Manisalı Ozan Gönlüpekaçık ile Almanya doğumlu Tekin Selli, Tayland’ın Phuket Adası’nda ‘Atatürk’ konseptli iki restoran açtı. ‘K. Atatürk’ adı verilen restoranlarda, çalışanların hepsi, giydikleri Türk bayraklı kıyafetlerle hizmet veriyor. Menüde ise Atatürk’ün özlü sözleri ve hatıraları yer alıyor.

Aynı konseptteki iki restoranı 2014 ve 2018 yıllarında açtıklarını belirten ortaklardan Tekin Selli, “Bulunduğumuz semtin adı Kata, bunu Atatürk ile birleştirip, ‘K. Atatürk’ ismini oluşturduk. Bu isim, benim ve ortağım gibi hayatı boyunca Atatürk gibi düşünme felsefesini benimsemiş kişiler için mükemmel bir isimdi” dedi. İkinci şubelerini 2018 yılında da Phuket’in Challong semtinde açtılar.[1]

[1]NTV, “12 bin kilometre uzakta Tayland’da Atatürk sevgisini yaşatıyorlar”, 13.02.2019, erişim: 14.05.2025